globus
pasek

SERCANIE W EUROPIE

pasek

CHORWACJA - Historia

pasek
Do I wieku n.e. na terenie Chorwacji znajdowała się rzymska prowincja Iliria (łac. Illyricum), a następnie prowincje Dalmacja i Panonia. Na początku VII wieku przybyły na te tereny plemiona Chorwatów. Około roku 800 tereny Chorwacji Dalmatyńskiej zostały podbite i włączone do imperium Karola Wielkiego.
W okresie VII – VIII wiek Chorwacja była terenem najazdów różnych plemion: Ostrogotów, Awarów i plemion Słowian. Później tereny te stały się miejscem rywalizacji o wpływy: papiestwa, Wenecji i Węgier.
Do początków XI Chorwacją zarządzali chorwaccy książęta i królowie, później stworzono unię personalną z Węgrami. Pod koniec panowania Andegawenów na Węgrzech (1308-95) nastąpił okres walk wewnętrznych. Wewnętrzne walki i niepokoje osłabiły całą unię, co też sprawiło, że w początkach XVI wieku Chorwacja dostała się pod panowanie Habsburgów. Część ziem pod panowaniem Turków osmańskich, a stopniowy ich napór spowodował zajęcie
praktycznie całego terytorium. Od XVIII wieku wpływy tureckie stawały się coraz mniejsze i w latach 1809-1813 Napoleon utworzył tu swoje Prowincje Ilyrijskie.
Po powstaniu Cesarstwa Austro-Węgierskiego, Chorwacja znalazła się w Cesarstwie Austriackim, a później w strefie wpływów Węgier (po 1867 w Krajach Korony Świętego Stefana, czyli węgierskiej części państwa), cieszyła się tam jednakże autonomią, posiadła bowiem własny sejm. Austriacy starali się wyzyskiwać konflikty węgiersko-chorwackie dla umocnienia dynastii habsburskiej (m.in. Chorwaci pomogli w stłumieniu powstania węgierskiego w 1848).
W okresie Wiosny Ludów odrodziły się tendencje niepodległościowe. Od roku 1918 Chorwacja wchodziła w skład Królestwa Serbów, Chorwatów i Słoweńców, od 1929 w Jugosławii.
W roku 1941 faszystowskie ugrupowanie ustaszy na czele z Ante Paveliciem przejęło władzę, ogłosiło niepodległość i powstało Niezależne Państwo Chorwackie (NDH). Terytorium Chorwacji sprzymierzonej wówczas z Niemcami obejmowało Chorwację właściwą (choć nie całą, część terytorium przyłączono do Włoch) oraz tereny dzisiejszej Bośni. W maju 1945 armię jugosłowiańską zlikwidowała Niezależne Państwo Chorwackie i została włączona do Jugosławii.
mapka Chorwacji

Mapka lokalizacji Chorwacji w Europie

pasek
Po upadku systemu komunistycznego, proklamowano niepodległość w 1991 i rozpoczęła się wojna z Jugosławią (właściwie z Serbią).
Od kwietnia 1992 siły pokojowe ONZ starały się pojednać zwaśnione strony, co zakończyło się Układem z Dayton w 1995. Od tego czasu Chorwacja zabiega o członkostwo w Unii Europejskiej i NATO.
W początkach lat 90. rządy przejęli nacjonaliści z Chorwackiej Wspólnoty Demokratycznej (HDZ) pod wodzą Franja Tudjmana (aż do jego śmierci w 1999). W wyborach 2000 zwyciężył kandydat sił umiarkowanych: Stjepan Mesić, dawny antykomunistyczny opozycjonista i został prezydentem państwa; rząd tworzy koalicja zreformowanych postkomunistów z ludowcami, chadekami i partią liberalną. Na jego czele staje Ivica Račan. Chorwacja dąży do przyłączenia się do Unii Europejskiej. 3 października 2005 roku Chorwacja rozpoczęła negocjacje w sprawie przyjęcia do Unii Europejskiej.

pasek