globus
pasek górny
  AMERYKA PŁD.
  MISYJNE GALERIE

pasek
Ostatnia akutalizacja tej strony:
10 lutego 2009

pasek

SERCANIE W AMERYCE POŁUDNIOWEJ

pasek

Urugwaj - Historia kraju

pasek

Przed odkryciami Kolumba, Urugwaj zamieszkiwali Indianie Charrúa.
Hiszpan J. Diaz de Solis dotarł do ujścia La Platy w połowie roku 1515. Opór stawiany przez miejscowych Indian, a nade wszystko brak poważniejszych bogactw naturalnych opóźnił procesy kolonizacyjne. W roku 1724 Hiszpanie założyli miasto Montevideo, a w dwa lata później cały Urugwaj przyłączono do wicekrólestwa Peru. Potem w 1776 został przyłączony do wicekrólestwa La Platy.
J.G. Artigas dowodzący oddziałami powstańców, przez cztery lata (1810-1814) walczył o niepodległość Urugwaju spod władzy hiszpańskiej. Choć walka zakończyła się wyzwoleniem, jednakże założone przez niego w 1815 r. w głębi kraju "wolne państwo wschodnich prowincji" nie zostało uznane i w następnym roku Urugwaj został anektowany przez Portugalczyków i przyłączony do Brazylii. Dopiero w 1825 uzyskał i proklamował niepodległość, którą Argentyna i Brazylia ostatecznie uznały, w traktacie podpisanym w Rio de Janeiro w 1828. W pierwszych latach niepodległości o wpływy w kraju rywalizowały dwie partie polityczne - liberalnych colorados, reprezentujacych burżuazję miejską z wybrzeża, oraz konserwatywno-klerykalnych blancos, związanych z interesami hodowców bydła z interioru.
W latach 1839-1852 Urugwaj toczył wojnę z Argentyną, a następnie w latach 1865-1870 w sojuszu z Argentyną i Brazylią walczył z paragwajskim dyktatorem F. Solano Lópezem. Sytuacja wewnętrzna ustabilizowała się dopiero za prezydentury J. Batlle y Ordóñeza (1903-1907 i 1911-1917).
W roku 1919 wprowadzono w życie nową konstytucję, a wraz z nią szereg reform, które zmodernizowały i ustabilizowały kraj. Zagwarantowano m.in. rozdział Kościoła od państwa, wprowadzono powszechne prawa wyborcze, system powszechnych ubezpieczeń społecznych, ograniczono władzę prezydenta, wprowadzono 8-godzinny dzień pracy, przeprowadzono nacjonalizację banków oraz przedsiębiorstw i zakładów użyteczności publicznej. Światowy kryzys lat 1929-1933 wpłynął na zaostrzenie sytuacji wewnętrznej. W 1933 prezydent G. Terra (1931-1938) dokonał, na wzór B. Mussoliniego, zamachu stanu i ustanowił prawicową dyktaturę. W 1942 Urugwaj zerwał stosunki z państwami Osi, a w 1945 wypowiedział im wojnę.
pasek


Mapka Urugwaju

pasek

W 1952 wprowadzono nową konstytucję znoszącą urząd prezydenta. Pod koniec lat 50. sprawujący władzę blancos usiłowali realizować politykę Międzynarodowego Funduszu Walutowego, powodując wzrost niezadowolenia społecznego. W latach 60. spadek eksportu (głównie wełny) przyniósł załamanie koniunktury gospodarczej. Rozkład systemu zabezpieczeń socjalnych, rozpowszechnianie się ubóstwa doprowadziły do powstania organizacji partyzanckiej tupamaros (przekształconej w 1985 w partię polityczną). Postępującej anarchizacji życia politycznego nie zdołały zapobiec nawet rządy armii. Wojskowi zawiesili podstawowe prawa obywatelskie (1972), rozwiązali parlament (1976), zabronili działalności lewicowym partiom politycznym.
W 1985 przywrócono rządy cywilne powracając do demokratycznego modelu sprawowania władzy. W 1986 uzgodniono 3-letni plan odbudowy gospodarki. W 1990 urząd prezydenta objął L.A. Lacalle Herrera (z partii blancos), który ogłosił zgodę narodową i utworzył rząd koalicyjny z udziałem colorados. Jego liberalna polityka ekonomiczna napotkała opór opozycji, a program prywatyzacji został odrzucony w referendum w 1992. W 1994 w wyborach prezydenckich zwyciężył J.M. Sanguinetti Coirolo (z partii colorados). W roku 2000 prezydentem Urugwaju został Jorge Battle, w listopadzie 2004 na stanowisku zastąpił go przywódca lewicy Tabare Vazquez. Po raz pierwszy od 170 lat na czele Urugwaju stanął socjalista.
pasek